Tonacja molowa
F-moll
Siedem akordów tonacji: Fm, Gdim, A♭, B♭m, Cm, D♭, E♭.
- F1
- G2
- As3
- B4
- C5
- Des6
- Es7
| Stopień | Trójdźwięk | Akord septymowy | Dźwięki akordu septymowego |
|---|---|---|---|
| 1 F | i Fm | i7 Fm7 | F As C Es |
| 2 G | ii° Gdim | iiø7 Gm7♭5 | G B Des F |
| 3 As | III A♭ | IIImaj7 A♭maj7 | As C Es G |
| 4 B | iv B♭m | iv7 B♭m7 | B Des F As |
| 5 C | v Cm | v7 Cm7 | C Es G B |
| 6 Des | VI D♭ | VImaj7 D♭maj7 | Des F As C |
| 7 Es | VII E♭ | VII7 E♭7 | Es G B Des |
| Moll harmoniczny | V C | C E G | |
| Moll harmoniczny | V7 C7 | C E G B | |
| Moll harmoniczny | vii°7 Edim7 | E G B Des | |
- i–iv–V–i
- Fm
- B♭m
- C
- Fm
- i–VI–III–VII
- Fm
- D♭
- A♭
- E♭
- i–VII–VI–V
- Fm
- E♭
- D♭
- C
- ii°–V7–i
- Gdim
- C7
- Fm
O tonacji F-moll
Zagraj F – G – As – B – C – Des – Es i wróć do pierwszego dźwięku — oto gama F-moll. Znaki przykluczowe: 4♭ przy kluczu (B, Es, As, Des); gdy je znasz, nuty czyta się łatwo. Każdy akord z tabeli powyżej składa się tylko z tych dźwięków.
Tonację f-moll trzymają razem trzy akordy: tonika Fm, subdominanta B♭m i dominanta C. Ostatni pochodzi z gamy molowej harmonicznej: podwyższenie siódmego stopnia do E tworzy dźwięk prowadzący, który rozwiązuje się półtonem w górę na tonikę.
Ta sama gama zaczęta od As daje As-dur, tonację równoległą. Pożyczenie akordu z F-dur, tonacji jednoimiennej, to klasyczny sposób na dodanie barwy: na chwilę akord molowy w tonacji durowej albo durowy w molowej.
Sąsiednie tonacje molowe to c-moll i b-moll; każda różni się od tonacji f-moll jednym dźwiękiem. Akord ii tej tonacji, Gdim, jest zmniejszony, a w jazzie często gra się go jako akord półzmniejszony prowadzący do C.
Jeśli barré w tonacji f-moll sprawiają ci trudność, użyj kapodastra na progu 1: chwyty Em, G, Am, Hm, C, D zabrzmią wtedy we właściwej tonacji.
Ćwicz tonację w trzech krokach: gama w górę i w dół, siedem akordów po kolei, a potem jedna z progresji powyżej, aż zmiany staną się automatyczne. Wystarczy dziesięć minut.