Tonacja molowa
H-moll
Siedem akordów tonacji: Hm, C♯dim, D, Em, F♯m, G, A.
- H1
- Cis2
- D3
- E4
- Fis5
- G6
- A7
| Stopień | Trójdźwięk | Akord septymowy | Dźwięki akordu septymowego |
|---|---|---|---|
| 1 H | i Hm | i7 Hm7 | H D Fis A |
| 2 Cis | ii° C♯dim | iiø7 C♯m7♭5 | Cis E G H |
| 3 D | III D | IIImaj7 Dmaj7 | D Fis A Cis |
| 4 E | iv Em | iv7 Em7 | E G H D |
| 5 Fis | v F♯m | v7 F♯m7 | Fis A Cis E |
| 6 G | VI G | VImaj7 Gmaj7 | G H D Fis |
| 7 A | VII A | VII7 A7 | A Cis E G |
| Moll harmoniczny | V F♯ | Fis Ais Cis | |
| Moll harmoniczny | V7 F♯7 | Fis Ais Cis E | |
| Moll harmoniczny | vii°7 A♯dim7 | Ais Cis E G | |
- i–iv–V–i
- Hm
- Em
- F♯
- Hm
- i–VI–III–VII
- Hm
- G
- D
- A
- i–VII–VI–V
- Hm
- A
- G
- F♯
- ii°–V7–i
- C♯dim
- F♯7
- Hm
O tonacji H-moll
Zagraj H – Cis – D – E – Fis – G – A i wróć do pierwszego dźwięku — oto gama H-moll. Znaki przykluczowe: 2♯ przy kluczu (Fis, Cis); gdy je znasz, nuty czyta się łatwo. Każdy akord z tabeli powyżej składa się tylko z tych dźwięków.
Tonację h-moll trzymają razem trzy akordy: tonika Hm, subdominanta Em i dominanta F♯. Ostatni pochodzi z gamy molowej harmonicznej: podwyższenie siódmego stopnia do Ais tworzy dźwięk prowadzący, który rozwiązuje się półtonem w górę na tonikę.
Ta sama gama zaczęta od D daje D-dur, tonację równoległą. Pożyczenie akordu z H-dur, tonacji jednoimiennej, to klasyczny sposób na dodanie barwy: na chwilę akord molowy w tonacji durowej albo durowy w molowej.
Sąsiednie tonacje molowe to fis-moll i e-moll; każda różni się od tonacji h-moll jednym dźwiękiem. Akord ii tej tonacji, C♯dim, jest zmniejszony, a w jazzie często gra się go jako akord półzmniejszony prowadzący do F♯.
Tonacja H-moll dobrze leży na gitarze — liczba akordów dostępnych jako chwyty otwarte: 4. To jeden z powodów, dla których tak wiele piosenek gitarowych powstaje w tej tonacji.
Ćwicz tonację w trzech krokach: gama w górę i w dół, siedem akordów po kolei, a potem jedna z progresji powyżej, aż zmiany staną się automatyczne. Wystarczy dziesięć minut.